Yiğit ve Sadık Bir Gazi: Konuralp

Yiğit ve Sadık Bir Gazi: Konuralp

Gaza etrafında bir araya gelerek yükselen Osmanlıların ilk akınları kuşkusuz Kayıları aşiretten devlete taşıyarak kendi adı ile anılan bir devlet vücuda getiren Osman Gazi ile başladı. Osman Gazi’nin bu akınları esnasında kendisine güven veren sağlam silah arkadaşları vardı. Bu gaziler ile birlikte dinamik bir güç kazanan Osman Gazi artık Bizans’ın yeni korkusu Moğol önünde yenilen Anadolu Türklüğünün de yeni umudu olmaya başlamıştı. İşte bu sadık gaziler içinde Konuralp apayrı bir yere sahipti.

BEYAZ TARİH / MAKALE

Osman Gazi daha Kayıların başına bey olmadan önce kendine sağlam ve sıkı arkadaşlar edindiği kişilerle birlikte hareket etmekteydi. Av seferlerine küçük akınlara hep aynı arkadaşları ile birlikte gidiyordu. İşte Akçakoca, Samsa Çavuş, Aykut Alp, ve Gazi Abdurrahman gibi bu sağlam arkadaşlarının arasında Konralp’da yer almaktaydı. Gün gelip de Osman Gazi Kayılara bey olduğunda, bu arkadaşları da en güvendiği komutaları oldu. Osmanlı'yı yükselten akınlarda bu yiğit komutanlar ile birlikte gerçekleşiyordu. Konuralp de bu gaziler içinde istisna bir yer tutmaktaydı. Anlatılarda Konuralp Osman Gazi’nin en güvendiği komutanı olarak yer bulmaktadır. 

Kökleri

Osman Gazi’nin yiğit ve sadık silah arkadaşı olan Koruralp, Selçuklular tarafından batı uçlarına akın ile görevlendirilmiş bir uç beyi ailesi soyundan geldiği düşünülmektedir. Selçuklular tarafından uçları müdafaa ve yeni akınlar için gönderdiği gazilerin büyük çoğunluğunun bu uç beyleri içinde daha kalabalık ve kuşatıcı ve töre uyarınca da daha “kutlu”  olan Oğuz boyu Kayılar etrafında toplandıkları söylenebilir.

Konuralp’in Gazaları

Osman Gazi’nin yakın silah arkadaşlarından Konuralp, Kuzey Batı Anadolu’da yoğun bir akın faaliyeti yürüttü. Pek çok tekfura boyun eğdiren Konuralp, Kayıların aşiretten devlete geçişlerinden önemli katkısı olan bir gaziydi.  Osman Gazi’nin yakın silah arkadaşı olan Konuralp Osman Gazi’nin vefatından sonra da Orhan Gazi’nin emrine girerek akın ve fetihlerini arttırarak devam ettirdi. Orhan Gazi’den aldığı emir ile kuzeye yönelerek bu yöne akınlara başlamıştı. Bu sistematik akınların neticesinde; Adapazarı, Akyazı, Mudurnu ve Düzce civarlarını fethetti. Bu yönde son olarak Konrapa’yı da fethetti. Daha sona kendisi gibi bu muhitte akınlara girişen gazi beyler ile güçlerini birleştirerek Aydos’u fethetti.

Savaş taktiklerinde usta olduğu bilinen Konuralp’in ilerleyen yıllarda Geyve, Alp Suyu, Karacebüş hisarlarını fethetmişti. Sonrasında da bu muhitte bulunan diğer akıncı beyleri Akçakoca ve Abdurrahman Gazi ile birlikte Bizans devrinde Regio Tarsia adı verilen Akova’ya akınlara başlattı.

Takip eden yılda ise Konuralp, Bolu ve çevresine bir sefer düzenledi, Düzbazar’ı ele geçirdikten sonra da, şimdi yeri hala belirlenemeyen Uzunca-Bel’de de Bizanslılar’la iki gün vuruşmayarak bekledi ve arkasından son darbeyi vurarak beldeyi fethetti.  Bunların yanında aynı muhite bulunan Mengen ve Gerede’nin de Konur Alp tarafından fethedildiği çeşitli kaynaklarda belirtilmektedir.

Vefatı

Osmanlıların en büyük hedeflerinden, Osman Gazi’nin rüyası ve vasiyeti olan Bursa’nın fethinde büyük yararlıklar gösteren Konuralp, Bursa’nın fethinde katkısı olan beyler arasında yerini aldı. Bu onun katıldığı bilinen son seferi oldu. Konuralp aynı yıl içinde vefat etti. Konuralp fethettiği birçok yerin yönetimini de elinde bulunduruyordu. Onun vefatı ile yeni bir idari düzenlemeye gidilmiş ve Sultan Orhan Gazi tarafından bu toprakların idaresi daha başka yerlerle birleştirerek Şehzade Murad’a verildi.

Konur Alp’in kabrinin nerede olduğu kesin olarak bilinmemekte, fakat Düzce taraflarında olduğu tahmin edilmektedir.  Düzce’nin Konuralp ilçesinde türbesi ve Söğüt’te Ertuğrul Gazi’nin mezarının bulunduğu yerde makam kabri var ise de her ikisi de asıl kabri değildir.

Bir Gazi Bir Çok Şehir

Batı Anadolu’nun kuzey uçlarından pek çok beldenin Türk yurdu haline gelmesini sağlayan Konuralp en çok Düzce ve çevresinin fethi ile özleştirilmiş ve burada kendi adı ile bir şehir oluşmuştu. Bunun dışında bölgede birçok mevki ve köy onun adı ile anılmaktadır.  Bunların ilk akla geleni Adapazarı’nın Hendek ilçesinin de bir dönem Konuralp adıyla anılmasıdır bununla beraber Melen Çayı vadisinin tamamının da Konuralp Eli şeklinde adlandırıldığı bilinmektedir.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakça

AHMEDÎ; (1983), İskender-nâme, İnceleme-Tıpkıbasım, (haz. İsmail Ünver), (Birinci Baskı), Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.

AŞIKOĞLU AHMED; (1332), Tevârih-i Âl-i Osman, Aşık paşa-zâde Tarihi (neşr. Ali Bey), (Birinci Baskı), Matbaa-i Âmire, İstanbul.

BARKAN, Ömer Lütfi; (1999),“Osmanlı İmparatorluğu’nda Kolonizatör Türk Dervişleri”, Türkler, IX, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s. 133-153.

BAŞTAV, Şerif; (1999), “Osmanlı İmparatorluğu’nun Kuruluşunda Bizans ve Avrupa”, Osmanlı, I, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s. 169-175.

DELİLBAŞI, Melek; (2002), “Osmanlı-Bizans İlişkileri”, Türkler, IX, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s. 10-33.

EMECEN, Feridun M. (1997), “Osmanlı’nın Batı Anadolu Türkmen Beylikleri Fetih Siyaseti: Saruhan Beyliği Örneği”, Osmanlı Beyliği (1300-1389), (ed. Elizabeth A. Zachariadou), (çev. Gül Çağalı Güven, İsmail Yerguz, Tülin Altınova), Tarih Vakfı Yurt Yayınları, s.34-41.

 ______________; (1999a), “Siyasî ve Jeopolitik Dinamikler Hakkında Bazı Mülahazalar (100- 1389)”, Beylikten Cihan Devleti’ne Tebliğler ve Tartışmalar, (haz. Bahaeddin Yediyıldız- Yücel Hacaloğlu), 3-4 Aralık, Eskişehir.

 ______________; (1999b), Osmanlı Devleti’nin Kuruluşundan Fetret Dönemine”, Türkler, IX, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s. 156-178.

FİNKEL, Caroline; (2007), Rüyadan İmparatorluğa Osmanlı, (Birinci Baskı), Timaş Yayınları, İstanbul.

GİBBONS, Herbert A.; (1998), Osmanlı İmparatorluğu’nun Kuruluşu, (çev. Ragıp Hulusi), (Birinci Baskı), 21. Yüzyıl Yayınları, Ankara.

GIESE, Friedrich; (2005), “Osmanlı İmparatorluğu’nun Kuruluşu Meselesi”, Söğüt’ten İstanbul’a, Osmanlı Devleti’nin Kuruluşu Üzerine Tartışmalar (derl: Oktay ÖzelMehmet Öz), İmge Kitabevi, s. 149-177.

GÖKBİLGİN, M. Tayyib, (1988), “Orhan”, İA, IX, s. 401-431.

HADİDÎ; (1991), Tevârih-i Âl-i Osman (1299-1523), (haz. Necdet Öztürk), (Birinci Baskı), Marmara Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul.

İBN-İ KEMAL; (1970), Tevârih-i Âl-i Osman, I. Defter, (haz. Şerafettin Turan), (Birinci Baskı), TTK. Yayınları, Ankara.

İMBER, Colin; (2005), “Osmanlı Hanedan Efsanesi”, Söğüt’ten İstanbul’a, Osmanlı Devleti’nin Kuruluşu Üzerine Tartışmalar, (derl. Oktay Özel-Mehmet Öz), İmge Kitabevi, s. 243- 271.

İNALCIK, Halil; (1999), “Osmanlı Tarihine Toplu Bir Bakış”, Osmanlı, I, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s.37-118.

______________; (1985), “Osmanlı Devleti’nin Kuruluşu Sorunu”, Stities in Otoman Social an Economik History, (çev. Tahir Sünbül), s.71-79.

______________; (2007), “Osmanlı Beyliği’nin Kurucusu Osman Beg”, Belleten, LXXI, Ankara 2007, s.479-525.

 ______________; (2005), “Osman Gazi’nin İznik (Nicaea) Kuşatması ve Bafeus Savaşı”, Söğüt’ten İstanbul’a, Osmanlı Devleti’nin Kuruluşu Üzerine Tartışmalar, (derl. Oktay Özel-Mehmet Öz), İmge Kitabevi, s. 301-340.

İNBAŞI, Mehmet; (1999), “Balkanlar’da Osmanlı Hâkimiyeti ve İskân Siyaseti”, Türkler, IX, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s. 154-164.

JENNİGS, Ronald C.; (2005), “Gazi Tezi Üzerine Bazı Düşünceler”, Söğüt’ten İstanbul’a, Osmanlı Devleti’nin Kuruluşu Üzerine Tartışmalar, (derl. Oktay Özel- Mehmet Öz), İmge Kitabevi, 429-443.

JORGA, Nicolae; (2005), Osmanlı İmparatorluğu Tarihi, I, (çev. Nilüfer Epçeli), (Birinci Baskı), Yeditepe Yayınları, İstanbul.

KILINÇ Şahin, (2002),“Osmanlı-Bizans İlişkileri”,  Türkler Ansiklopedisi, C. VIII, Anakara

KÖPRÜLÜ, Orhan Fuat; (1999), “Osmanlı Devleti’nin Kuruluş ve Gelişmesinde İtici Güçler”, Osmanlı, I, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s. 153-160.

KÖPRÜLÜ, M. F.; (1984), Osmanlı Devleti’nin Kuruluşu, Akçağ Yayınları, Ankara.

ÖZ, Mehmet; (1999), “Tarihî ve Sosyolojik Açıdan Osmanlı Beyliği”, Beylikten Cihan Devleti’ne Tebliğler ve Tartışmalar, (haz. Bahaeddin Yediyıldız- Yücel Hacaloğlu),3-4 Aralık, 1999, Eskişehir.

 ÖZCAN, Abdülkadir; (1996),“Türkler’de Gazâ Ruhu ve Bunun Osmanlılardaki Tezahürü”, Söğüt X. Osmanlı Sempozyumu, s. 59-72.

ŞİMŞİRGİL, Ahmet; (2002), “Osmanlı Devleti’nin Kuruluşunda Hizmeti Geçen Alpler ve Gaziler”, Türkler, IX, (ed. Güler Eren), Yeni Türkiye Yayınları, s. 99-106.

UZUNÇARŞILI, İsmail Hakkı; (1994), Osmanlı Tarihi, I, (Birinci Baskı), TTK. Yayınları, Ankara.

WİTTEK, Paul; (1947), Osmanlı İmparatorluğu’nun Doğuşu, (çev. Fahriye Arık), (Birinci Baskı), Şirket-i Mürebbiye Basımevi, İstanbul.

YAZICIZÂDE ALİ; (2009), Tevârih-i Âl-i Selçuk (Selçuklu Tarihi), (haz. Abdullah Bakır), (Birinci Baskı), Çamlıca Basım Yayın, İstanbul.

DİĞER MAKALELER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun