Yirmisekizzade Mehmed Said Paşa

  • Kişiliği : 18. yüzyıl Osmanlı veziri
  • Ölüm : Kasım 1761 - Maraş

Osmanlı’nın yenilikçi sadrazamlarından olan Mehmed Said Paşa, Yirmisekizzade Mehmed Said Paşa olarak da anılmaktadır. İstanbul’da dünyaya gelen Mehmed Said Paşa, sadaret Mektubi Kalemi’nde memuriyet hayatına başladı. Babasının Paris elçiliği sırasında Fransa’ya gitti ve burada dünya görüşünü genişletecek gözlemlerde bulundu. Çeşitli mevkilerde devlet memurluğu yapan Said Paşa, üst dereceli memurlar sınıfına kadar yükseldi. Osmanlı-İsveç ittifakının gerçekleşmesinde önemli katkı sağladı. Paris’ten başlayarak yeni bir "Turquerie" akımına yol açan Said Paşa, vefatına kadar çeşitli valiliklerde bulundu. Hanya muhafızlığı, Mısır valiliği, Adana valiliği, Karaman valiliği ve Maraş valiliği bunlardan bazılarıdır. Maraş valisiyken vefat eden Mehmed Said'in Mesud ve Poladşah adında iki oğlu ile Gevher isminde bir kızı olmuştur.

Erken yaşlardan itibaren Avrupa’yı gözlemlemeye başlayan ve yabancı dil bilen bir Osmanlı aydını olan Mehmed Said Paşa, matbaanın Osmanlı topraklarına getirilmesinde çok önemli bir role sahiptir. Fransa’dayken matbaayı yakından görüp inceleyen ve babasının devlet nezdindeki nüfuzunu kullanarak ilk Türk matbaasının kurulmasını sağlayan Mehmed Said Paşa, İbrahim Müteferrika ile birlikte bu işin altından kalktı. Ancak matbaacılıktan erken ayrılması ve İbrahim Müteferrika’nın oldukça özverili çalışması, ilk matbaanın kurulmasındaki rolünü geriye itti. Fransa’yı ve Avrupa’daki gelişmeleri yakından takip edip, bu ülkeden çok sayıda kitap, elbise ve mobilya getirterek Osmanlı başkentinde Batı modasının yayılmasına vesile oldu. Paris’te elçilik görevini icra ettiği dönemlerde gönderdiği tablolar sayesinde Türk minyatür sanatında yeni bir çağ açtı. Bu resimleri gören minyatürcüler özellikle Levnî minyatürle Batı üslubu arasında yeni bir tarz geliştirmiştir.

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Erhan Afyoncu, Mehmed Said Paşa, Yirmisekizinciçelebizade, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 2003, cilt.28, sf.524-526

 

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun