Vladimir Jabotinsky

Vladimir Jabotinsky
  • Meslek : Siyaset adamı ve gazeteci
  • Önem : Revizyonist ve Siyonist hareketin kurucularından
  • Doğum : 18 Ekim 1880 – Odessa, Rusya
  • Ölüm : 3 Ağustos 1940 – New York, ABD

Revizyonist Siyonist hareketi kuran ve Filistin’de bağımsız bir Yahudi devletinin kurulması için çalışan gazeteci Vladimir Jabotinsky Odessa’da dünyaya geldi. Edebiyatla ilgilenen ve çok sayıda dil bilen Jabotinsky, 1898’de Odessky Listok gazetesinin yurt dışı muhabilir olarak Bern ve Roma’ya gitti. Roma’da üç yıllık hukuk eğitimi gördükten sonra Rusya’ya geri döndü. O dönemde Rusya’daki Yahudiler büyük bir baskı altındaydılar. 1903’teki Yahudi katliamından sonra Siyonist harekete katılan Jabotinsky, konuşmalarında ve yazılarında Filistin’de bir Yahudi devleti kurulması çağrısıyla kendilerini savunmak için örgütlenmeye başladılar. Jabotinsky, 1904’te toplanan Rusya Yahudileri’nin konferansına temsilci olarak katıldı ve 1919’da Dünya Siyonist Örgütü Yürütme Komitesi adına Osmanlı yönetimiyle ilişki kurmak için İstanbul’a gitti.

Siyaset adamı olmasının yanı sıra iyi bir dilbilimci, hatip ve gazeteci olan Jabotinsky, 1920’de Filistin’deki Yahudilerin Araplara karşı oluşturduğu yeraltı hareketi olan Haganah’ı örgütledi ve yönetti. Gizli çalışmaları nedeniyle İngiliz yönetince 15 yıl çalışma kampı cezasına çarptırıldıysa da tepkiler sonucu cezası bir yıla indirildi. Filistin’e girmesi yasaklanan Jabotinsky daha sonra istifa edeceği Dünya Siyonist Örgütü Yürütme Komitesi’nde Filistin’deki İngiliz yönetimine karşı sert bir tavır alması gerektiğini savundu. 1925 yılında Dünya Siyonist Revizyonistler Birliği’nin başına geçti. Bu örgütün amacı Filistin’e Yahudi göçünü hızlandırarak burada bir Yahudi devleti kurmaktı. Jabotinsky 1935 yılında Yeni Siyonist Örgütü’nü kurdu. Londra’ya giderek İngiltere’nin Filistin konusunda oluşturduğu komisyonda dünyada dağınık olarak yaşayan Yahudilerin Filistin’de toplanıp Ürdün Nehri’nin jer iki tarafını da içine alan bir Yahudi devleti kurmaları gerektiğini savundu. New York’ta Siyonist gençlik hareketi Betar’ı ziyareti sırasında kalp krizi geçirmesi sonucunda öldü.

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Mahmut Salihoğlu, Jabotinsky, Siyonizm ve Osmanlı Devleti, Osmanlı’dan Günümüze Filistin Sempozyumu Bildirisi, cilt.1, sf. 1-13, 2014

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi, cilt.1, fasikül.1, İstanbul, 1983

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun