Tekeoğulları Beyliği

  • Önem : Türkmen beyliği
  • Yer : Antalya
  • Tarih aralığı : 1321-1423

Hamidoğulları’nın bir kolu şeklinde ortaya çıkmış ve bölgenin adına izâfeten Tekeoğulları, Teke beyleri diye anılan beyliğin kuruluş süreci, Hamidoğlu Türkmenleri’nin beyi Feleküddin Dündar Bey’in Gölhisar ve İstanoz’u ele geçirerek Antalya dışında kalan bütün bölgeyi idaresi altına almasıyla başladı. Dündar Bey Antalya’yı zapt etti, ardından burayı kardeşi Yunus Bey’e vererek Teke beyleri adını alan bir beylik kurdu. Antalya’yı yöneten kardeşi Yunus Bey ölünce yerine oğlu Mahmud Bey geçti. Dündar Bey’i takip ederek Antalya’yı kuşatan Timurtaş’ın kuvvetlerinden çekinen Mahmud Bey amcasını ona teslim etti. Ardından İlhanlı hükümdarına isyan eden Timurtaş’la birlikte Memlük Sultanlığı’na sığınmak zorunda kaldı. Bu arada Antalya’nın idaresi Yunus Bey’in diğer oğlu ve Mahmud Bey’in kardeşi Hızır Bey’in eline geçti. Hızır Bey’den sonra emirliğin başına Dadı Bey geçti. Dadı Bey’den sonra İstanoz ve Antalya dahil emirliği Mahmud Bey’in “Kacuk” sıfatı ile tanınan oğlu Emîr Mübârizüddin Mehmed Bey devraldı. Latin vekāyi‘nâmelerinde Taca, Tacca, Taca emîri, il Turco, Turco şeklinde zikredilen Mehmed Bey Kıbrıs Krallığı ile mücadeleye girdi. Kıbrıslılar çok zengin bir şehir olan Antalya’yı yağmaladılar ve şehirdekilerin çoğunu kadın ve çocuk ayırımı yapmadan öldürdüler.

I. Pierre Lusignan’ın öldürülerek yerine küçük yaştaki oğlu II. Pierre’in geçirilmesiyle başlayan karışıklıklardan yararlanmak isteyen Mehmed Bey, Karamanoğlu Alâeddin Ali Bey ve diğer Türk emirlerinin yardımıyla karadan ve denizden büyük bir saldırı başlattı ve Antalya Kalesi’ne girdi. Kıbrıslılar tarafından kiliseye çevrilen ve Alâeddin Camii diye bilinen Yivli Minare Camii’ni tamir ettirerek eski haline getirdi. Mübârizüddin Mehmed Bey’in ölümünün ardından yerine oğlu Osman Çelebi geçti. Osman Çelebi zamanında Antalya eski önemini kaybetti. Osman Çelebi üzerine bir gece baskını düzenledi. Osman Çelebi toparlanmaya bile fırsat bulamadan hasta yattığı çadırında öldürüldü ve etrafında toplanan Türkmen kuvvetleri dağıtıldı. Antalya’nın muhasarası ile başlayan ve Osman Çelebi’nin öldürülmesiyle sona eren bu olayların neticesinde Hamidoğulları Beyliği’nin bütün arazileri Osmanlılar’ın eline geçti.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Kofoğlu, Sait, Tekeoğulları, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 2001, c.40, sf.348-350

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun