Süleymaniye Külliyesi

Süleymaniye Külliyesi
  • Yapıldığı Dönem Padişahı : Kanuni Sultan Süleyman
  • Temel Atma Tarihi : 13 Haziran 1550
  • Açılış Tarihi : 15 Ekim 1557
  • Yer : İstanbul- Süleymaniye
  • Mimar : Mimar Sinan

16.yüzyıla ait en büyük cami ve külliye yapısı olan eser, değişik işlevleri olan farklı yapı tiplerini bir arada planlayan geleneksel külliye kavramının ilk sırada gelen örneklerinden biridir. Topografya ve şehir dokusuyla bütünleşen külliye, medreseler, darüzziyafe, türbeler ve bunları birbirine bağlayan sokak örgüsüyle geniş bir alana yayılmaktadır. Sinan okulunun zirve noktalarından birini temsil ettiği için önemli olan külliyede, ortada cami olmak üzere bütün yapıları “U” düzenine göre sıralayan bir durum planı görülmektedir. Yaklaşık altmış dönümlük arazi içinde farklı derecelerde eğitim veren medreseler, darülhadis, tıp medresesi ve şifahane, darülkurra, sıbyan mektebi, imaret (dârüzziyâfe ve tabhâne), han, hamam, mimarın kendi türbesi ve çok sayıda sıra dükkan yer almaktadır. Camii, kareye yakın bir plan şemasına sahip olup üzeri yirmi sekiz kubbe ile örtülüdür. Minareler dört tane olup toplam şerefe sayısı ondur.

Ana ilkeleri bakımından İstanbul Ayasofya’sı mimarlarının yöntemi uygulanmış olmakla birlikte mekan olabildiğince az parçalanmış, görsel bakımdan güçlü bir ifade ortaya konabilmiştir. İç-dış bütünlüğünün güçlü beraberliği her unsurda tekrar somutlaşır. Dışta filgözü, içte revzenlerle donatılan mihrap pencerelerinden başka yapıya homojen bir ışık sağlayan yüzlerce pencere aydınlık bir iç mekan sağlar. İnce demir askılar üzerindeki yağ kandilleri gece aydınlatmasını yaparken yüzlerce kandilden yükselen is, belirli bir hava akımıyla girişin üstünde yer alan ve “is odası” diye bilinen bir odada toplanmaktadır. Camide etrafı sır altı tekniğinde İznik çinileriyle süslü mihrap oldukça sade görünümlü, mermer mihrapta beş kenarlı nişin üzeri iri mukarnas kavsaralıdır. Mermer minber de devrinin diğer örnekleri yanında sade görünümlüdür. Camide dört büyük payenin merkezi kubbe yönündeki iç köşelerinde birer adet zarif mermer kürsü bulunmaktadır. Zarif sütunlarla taşınan bu taş kürsülerden başka yapıda bir de ahşap kürsü mevcuttur. Süleymaniye haziresi, camiye bitişik mezarlık alanlarının en ilginç örneklerinden biri olarak zamanla şekillenmiş olup Kanuni Sultan Süleyman Türbesi, Hürrem Sultan Türbesi, Mimar Sinan Türbesi olmak üzere üç büyük türbeye ev sahipliği yapmaktadır. Bunun dışındaki diğer birimler sıbyan mektebi; külliyenin güneybatısında, medreseler; caminin batısında, darülkurra; caminin kıble yönünde yer almaktadır.

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Mülayim, Selçuk, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, cilt 38, 2010

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun