Sahn-ı Seman Medresesi

Sahn-ı Seman Medresesi
  • Önem : Fatih Sultan Mehmed tarafından İstanbul’da kurulan yüksek dereceli medrese.
  • Yapılış Tarihi : 1463
  • Yaptıran : Fatih Sultan Mehmed

Fatih Sultan Mehmet tarafından İstanbul’da kurulan yüksek dereceli medresedir. 1463 yılında inşasına başlanan külliye içinde yer alan yapının adı buradaki 8 yüksek dereceli medreseden gelir. Bu külliye Bizans’tan kalma Havariyyun Kilisesi harabelerinin temizlendiği alana inşa edilmiştir. Külliyedeki medreseler Semaniye ve Tetimme olmak üzere ikiye ayrılır. Ortasında camii yer alır ve camiinin sağındakiler Akdeniz, solundakiler Karadeniz medreseleri olarak anılır. Her medrese bir meydan etrafında 19 oda ve 1 tane dershaneden oluşur. Her oda da ise bir pencere, ocak, kandil yeri ve raf vardır. Her medrese dershanesinin arkasında geniş avlu, bu avlularda 4 tane hela ve gusülhane bulunur. Medresenin 19 odasından 2 tanesi muridlere, 2 tanesi hizmetlilere diğerleri talebelere ayrılmıştır. Toplamda oda sayısı 152 olup, sadece talebeye ait olanlar 120’dir.

Fatih medreseleri iki tek ve bir çift olmak üzere belirli bir üslupta yapıldı. Tarihsel süreçte depremler nedeni ile zarar gören yapı, restore edildi ve değişiklikler sonucunda günümüze ulaştı. Lakin bugün aynı işlevi yürütmemekte, 1924 yılında kapatılan medrese 1940 yılından sonra fakir talebeler için yurt olarak tahsis edildi. 1975 yılına gelindiğinde bazı binalar öğrenci yurdu, dispanser ve çocuk yurdu olarak kullanıldı. Tetimme medreseleri Sahn medreselerine gibi dörderden sekiz medrese halinde olup bu Tetimme Medreseleri Sahn Medreseleri’ni tamamlar niteliktedir. Derece itibari ile daha altında olup, Sahn’da okuyacak olan talebeleri hazırlama görevi görmektedir. Tetimme Medreselerin mimari özelliği olarak odalarda çifte pencere ve bir ocak olduğu, medresede toplam üçer hela bulunduğu söylenebilir. Tetimme Medreseleri’nin Akdeniz tarafındakiler bugün mevcut olmayıp, Karadeniz tarafındakiler ise aslını kaybetti. Bugün bir bölümünde Ali Kuşçu İlköğretim Okulu faaliyet göstermektedir. Diğer bölümü ise İstanbul Valiliği tarafından Kur’an kursu binası olarak tahsis edildi. Sahn da okuyan öğrencilerin ne kadar süreyle eğitim gördükleri kesin değildir. Öğrenci eğitim süresince okunması gereken dersleri kitap halinde veya kitapların belirli bölümlerini seçerek okuduğu için verilen bilgileri öğrenip hocası tarafından yeterli bulunmadıkça başka bir derse (kitaba) geçemezdi.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Unan, Fahri, Sahn-ı Seman, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 2008, c.35, sf.532-534

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun