Rothschild Ailesi

Rothschild Ailesi
  • Önem : 18. yüzyıl ile birlikte tarih sahnesine çıkan ve o günden beri gösterdiği finansal gelişimle dünya piyasalarında ve politikalarında söz sahibi olan aile
  • İlk Temsilci : Mayer Amschel Rothschild
  • Osmanlı Devleti ile ilişki kuran ilk temsilcisi : Nathaniel Rothschild
  • Osmanlı Devleti'ne aileden ilk defa borç veren kişi : James Mayer de Rothschild

Rothschild ailesi, 18. yüzyıl ile birlikte tarih sahnesine çıkan, Avrupa’nın önemli ticaret şehirlerine bankalar ve iş alanları kurarak devasa bir zenginliğe bürünen, bu zenginliğin verdiği güçle dünya siyasetinde fazlasıyla söz sahibi olan bir ailedir. Rothschildler devasa servete giden yolun ilk adımını ilk Rothschild olan Mayer Amschel ile attı. Almanya’nın Frankfurt kentinde bir gettoda tefecilik yaparak zenginlik elde etmeye başlayan Mayer Amschel Rothschild ilerleyen dönemlerde Thurn ve Taxis’in prensleri olan güçlü ailelerle birlik oldu. Mayer zamanla bu prenslerin bankeri haline gelerek servetini daha da büyüttü, ilerleyen dönemlerde ise beş oğlunu Avrupa’nın çeşitli ticaret merkezlerine göndererek aile işletmesini daha da genişletti. Avrupa piyasasına dalan oğullar ise Nathan, James, Amschel, Solomon Carl Mayer ve en küçük kardeşleriydi. Rothschild ailesinin kendilerine harita edindikleri dört farklı hedefi vardı. Hızlı ve namuslu bir şekilde muazzam servet sahibi olmak, birçok hükümetin güvenini korumaya devam ederek bu serveti dağıtmak, halkın kıskançlığını uyandırmadan servetini harcamak, kanunen ve ruhen Yahudi olarak kalmak.

Rothschild ailesinin en önemli özelliği işletmelerinde yabancıları içlerine almamalarıydı. Yanlızca akrabalar ve aile bireyleriyle çalışarak işlere yoğunlaşılıp Avrupa maliyesi ve politikası içinde en büyük güç olarak yer almayı başardılar. Onları piyasada öne atan en büyük faaliyetleri ise zamanın en hızlı kurye teşkilatını geliştirerek, rakiplerinden önce piyasadaki haberlere ulaşmalarıydı. Aynı zamanda iç iletişim ve yazışmalarda Frankfurt Musevi Lehçesi kullanmaları ve yanlızca kardeşlerin çözebileceği şifrelerle yazışmaları sırlarını korumalarını sağladı. Rothschildlerin esas başarısı 1797’de Mayer Amschel’in işlerini takip etmek üzere oğlu Nathan’ı dünyanın bir numaralı ticaret merkezi olan Manchester’e göndermesiyle başladı. Bununla birlilkte Paris’teki kardeş James 1811 yılından itibaren aile servetinin gelişmesine damga vurdu. Rothschild ailesini Siyonizm’e yönlendiren kişi ise Birleşik Krallık Eski Başkanı Benjamin Disraeli oldu. Disraeli 1844 yılında yayınladığı hikayesinde yeni bir dünyadan söz ederken bu oluşumun başlıca aktörlerini Rothschild ailesi olarak gördü. Bu yönüyle baba Mayer Amschel Rothschild maddi anlamda kurucu olurken, Başkan Disraeli ise ailenin manevi anlamda kurucusu oldu. Disraeli’nin gösterdiği hedefler, Rothschild ailesinin kesintisiz olarak yaklaşık 200 yıldır hem dünya ekonomisinde hem de dünya siyasetinde karar verici konumda olmalarını sağladı. Dünya siyasetinde ve ekonomisinde bu kadar etkin olan bir gücün Osmanlı Devleti ile ilişki kurmaması beklenemezdi. Osmanlı Devleti ile Rothschild ailesinin ilk defa temas kurması 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Nathaniel Rothschild’in girişimiyle gerçekleşti. Nathaniel Rothschild, Yunanistan’ın Osmanlı’ya ödeyeceği tazminatı bahane ederek İstanbul'a geldi ve II. Mahmut’la görüşme fırsatını kaçırmadı. I. Dünya Savaşı sürecine kadar çok defa dış borç alan Osmanlı Devleti, Rothschild ailesinden ilk borcu 1853 yılında James Meyer de Rothschild’den aldı. Bu tarihten itibaren borç alma süreci devam etti. II. Abdülhamit’te Rothschild ailesinden borç alan padişahlar arasında yer aldı. Onun döneminde ilk borç 1891 yılında alınırken ikincisi 1894 yılında alındı. Rothschild ailesinin politik ve ekonomik faaliyetleri I. Dünya Savaşı sonrasında da devam etti. Siyonist faaliyete maddi ve manevi desteğiyle bilinen aile 1948 yılında kurulan İsrail Devleti’nin önemli destekçileri arasında yer aldı. Bir Yahudi devleti kurulmasına yönelik 2 Kasım 1917’de hazırlanan Balfour Deklerasyonu’nun bizzat Lord Rothschild’e hitaben yazılması tarihsel süreç içerisinde Rothschild ailesinin Siyonizm adına edindiği rolü destekler niteliktedir. Aile serveti ve politik yaptırım gücüyle halen daha dünyaya yön verecek yapıya sahip konumdadır.

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Sezai Balcı, Rothschildler, Avaze Dergisi, sayı.1, sayfa. 18-24, 2018

David Wynne Morgan, Frederick Morton(Çev. Orhan Ş. Yüksel), İş Yaratan Adamlar-7 Rothschild, Hayat Dergisi, Sayı.7, 1962

David Wynne Morgan, Frederick Morton(Çev. Orhan Ş. Yüksel), İş Yaratan Adamlar-9 Rothschild, Hayat Dergisi, Sayı.9, 1962

Simon Schama, İki Rothschild İsrail Devleti’nin Kurucusu, Alfa Yayınları, İstanbul, 2016

 

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun