Perge Antik Kenti

Perge Antik Kenti
  • Önem : Türkiye'de bulunan Roma dönemine ait antik kent
  • Yer : Antalya

Türkiye’deki antik dönemlerden kalan önemli yerleşim yerlerinden biri olan Perge, Aksu bucağı sınırları içinde yer alır ve Antalya’dan 17 km. uzaklıktadır. Anadolu’nun en düzenli Roma dönemi şehirlerindendir. Perge denizden 12 km içeride olmasına rağmen, Kestros sayesinde bir kıyı şehri gibi denizin avantalarından yararlanabiliyordu. Üstelik, içeride olmasından dolayı denizden gelen korsan saldırılarından da kendini koruyabiliyordu. İstanbul Üniversitesi’nce 1947 yılından beri yürütülen kazılar sonucu şehir merkezinin önemli anıtsal yapıları gün ışığına çıkarışmış, ele geçen heykel buluntuları sayesinde Antalya Müzesi dünyanın en zengin Roma heykel müzelerinden birisi olmuştur. Kazılar sonucunda bulunan bugünkü yerleşimde ilk kalıntı, anıtsan tiyatro binasıdır. Tiyatro binası yaklaşık 12 bin kişi kapasitesindedir ve sahne binasının zengin mermer dekorasyonu ile ünlüdür. Yapıya ait M.S. 2.yy.’ın ortalarında olduğu hesaplanan mimari bloklar karşısında açık hava müzesi görünümündeki alandaki heykel buluntuları ise Antalya Müzesi’ndeki “Perge Tiyatro Salonu’nda sergilenmektedir.

Gerek mimari, gerekse de heykel buluntularının mükemmelliği, Perge’nin heykeltıraşlık konusunda kendine özgü çizgilere sahip bir ekol kent olduğunu vurgulamaktadır. Tiyatronun kuzeyinde Anadolu’nun en iyi korunmuş Roma stadyumlarından biri yer alır. Diğer Roma dönemi yapıları ise; ortasında yuvarlak bir tapınağın yer aldığı dikdörtgen planlı alışveriş merkezi, agora, değişik planlı mekânlarıyla şehrin diğer sosyal merkezi hamam ile anıtsal çeşmelerdir. Şehrin baş tanrıçası olan Artemis adına inşa edilen tapınak halen daha bulunamamıştır. İmparatorluk döneminin başlangıcından itibaren, Perge’de çeşitli projeler hayata geçirilmiştir ve MS. 4. yüzyılın ilk yarısında Büyük Kostantin Krallığı sırasında Hristiyan Roma İmparatorluğu’nun resmi dini olmasıyla birlikte, Perge, Hristiyanlığın önemli merkezlerinden biri oldu. Bulunan kalıntılar arasında yer yer görülebilen kilise ve bazlikalar bu dönemde inşa edildi. Ayrıca kutsal kitap İncil’de Aziz Pavlus’un Aksu Nehri’ni kullanarak Perge’ye ulaştığının yazılı olması, nehrin ve Perge’nin Hristiyanlığın kutsal nehir ve kentlerinde biri sayılmasını sağlamıştır. Perge 7. yüzyılın ortalarında baş döndüren Arap akınlarından sonra önemini ve gücünü kaybetti, halkın çoğu Antalya’ya göç etti. Şehir, MS. 7. yüzyıldan sonra depremler ve savaşlardan dolayı tarih sahnesinden çekilmek zorunda kaldı.  Perge modern şehir planlamacılarını kıskandıracak kusursuz şehir planıyla muazzam bir yerleşim alanıdır. Ünlü fizikçi Asklepiades, felsefeci Varus ve Matematikçi Apıllonios Perge’de yaşayan bilim adamlarıdır.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Atilla Ege, Dünya ve Ülkemizde Örneklerle UNESCO Dünya Mirası, Erişim Tarihi: 30.07.2018

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun