Pehlivan İbrahim Paşa

  • Kişiliği : Baba Paşa lakabıyla bilinen ünlü Türk kumandanı
  • Doğum : 1760-1770 arası - Bozok
  • Ölüm : 1821

Rumeli ayanlarından, Rus savaşlarında gösterdiği başarılarından dolayı Baba Paşa lakabıyla ünlenen kumandan Pehlivan İbrahim Paşa, Bozok’ta dünyaya geldi. İlk gençlik dönemlerine kadar memleketinde yaşayan İbrahim Paşa, gençlik yıllarında güreş tuttuğu için “Pehlivan” lakabıyla anılmaktadır. Askeri bilgilerini Rumeli ayanlarının hizmetinde bulunması ve gönüllü olarak katıldığı cephelerde bulunması vesilesiyle edinen İbrahim Paşa, 1787-1788 Osmanlı Rus-Avusturya savaşlarına gönüllü olarak katıldı. 1798-1806 yılları arasında Rumeli’deki önemli asiler ve ayanlarla mücadele ederek bunların içinde yer edinmeye çalıştı ve Tirsinikli İsmail Ağa’nın önde gelen adamlarının arasına katıldı. Bu süreçte Hassa silahşorluğu ve kapıcıbaşılık unvanlarını elde etti. Yılıkoğlu’nun elinden alınan Deliorman ve Dobruca bölgelerinin ayanı oldu. 1806’da başlayan Rus sabaşı esnasında stratejik öneme sahip İsmail Kalesi’ni savunan İbrahim Paşa, verdiği mücadeleyle övgülere mazhar oldu ve halk arasında “Pehlivan Ağababa” olarak şöhret buldu.

60 bin kişilik Rus ordusu Tuna’yı geçtikten sonra Dobruca’ya girip Karnava’yı ele geçirip Pazarcık istikametine doğru ilerlerken, İbrahim Paşa 17-18.000 kişilik bir orduyla Ruslar’ı ağır bir yenilgiye uğrattı. Bu başarısı üzerine Silistre sahrasında kendisine vezâret rütbesi ve Rakka valiliği verildi. Bundan sonra “Baba Paşa” olarak anılmaya başlandı. Ancak bundan bir yıl sonra Razovat’ta meydana gelen çarpışmada Baba Paşa üstün Rus kuvvetleri karşısında yenildi ve önemli kayıplar vererek Pazarcık’a geri çekildi ve 7 Haziran 1811’de 2000 kişi ile birlikte esir düştü. Yılkıoğlu’nun ihaneti üzerine gerçekleşen bu vahim olay İstanbul’da geniş yankı buldu ve II. Mahmud cihâd-ı ekber ilân etmek zorunda kaldı. İbrahim Paşa, İstanbul’a döndükten sonraki süreçte bir miktar askerle Sivas valiliği görevine tayin edildi ve Anadolu’nun eşkıyalardan temizlenmesiyle görevlendirildi. Sonraki süreçte Erzurum ve Diyarbekir valiliği görevlerini yürüttü. Ancak bir müddet sonra azledilerek Bursa’da oturması istendi. Ekim 1819’da İnebahtı ve Karlı-ili sancakları mutasarrıfı oldu; Tepedelenli Ali Paşa’nın te’dibi ile görevlendirildi. 1821 senesi içinde vefat etti

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Kemal Beydilli, Pehlivan İbrahim Paşa, Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 2007, cilt.34, sf.222-223

 

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun