Murathan Mungan

Murathan Mungan
  • Doğum : 21 Nisan 1955/İstanbul
  • Meslek : yazar, şair

Murathan Mungan, 21 Nisan 1955’te Istanbul’da doğdu.Babası avukat İsmail Mungan, annesi Habibe Mungan'dır.

Yaşamı

İlkokulu, orta ve lise yılları Mardin'de geçen Mungan, Mardin Lisesi'nden mezun oldu. Mezun olmasının ardından Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tiyatro Bölümü’ne başladı ve buradan da mezun oldu. Aynı bölümde yüksek lisansını tamamladı.

Ankara’da Devlet Tiyatroları’nda ve Istanbul’da Şehir Tiyatroları’nda “Dramaturg” olarak çalıştı. 1987’de Söz gazetesinde,“Kültür-Sanat Sayfası” editörlüğü yaptı. 1991’de Remzi Kitabevi’ne “Çilek” amblemli kırk kitaptan oluşan özel bir koleksiyon dizisi hazırladı. Mungan, çeşitli dergi ve gazetelerde şiirler, öyküler, metinler, deneme, eleştiri ve incelemeler yayımlayarak adını duyurdu. İlk kitabı 1980’de yayımlandı. Yayımlanan bu kitabı aynı zamanda onun ilk oyunuydu: Mahmud ile Yezida. Şehir Tiyatroları’nda çalışırken, “Gençlik Günleri” adını verdiği kapsamlı bir şenliğin yöneticiliğini yaptı; programlar sundu, yönetti. Bu şenlik daha sonraları her yıl tekrarlandı. Murathan Mungan’ın sahnelenen ilk oyunu “Bir Garip Orhan Veli”dir. İlk kez 1981’de sahnelenen bu oyun, yirmi küsur yıl boyunca sahnelendi ve 1993’te kitap olarak basıldı.Yazarın Mezopotamya Üçlemesi adını verdiği ve üç oyundan oluşan üçlemesinin ilk oyunu Mahmud ile Yezida profesyonel olarak ilk kez 1993’te Ankara Devlet Tiyatroları tarafından oynandı. Üçlemenin ikinci oyunu olan Taziye ise, ilk olarak 1984’te Ankara Sanat Tiyatrosu tarafından sahnelenmiştir. 1992’de, halkanın üçüncü oyunu olan Geyikler Lanetler’ in tamamlanmasıyla birlikte, Metis Yayınları, üçlemeyi oluşturan bu oyunları, üç ayrı kitap olarak aynı anda yayımlamıştır. Yazarın Cenk Hikâyeleri kitabında yer alan “Binali ile Temir” adlı bir diğer öyküsü, 1991’de Ankara Deneme Sahnesi tarafından, 1999’da ise Adana Tiyatro Atölyesi tarafından sahnelenmiştir. 2000’de yazarın bir öyküsü daha sahneye aktarılmış, bu kez de Beşinci Sokak Tiyatrosu, “Dumrul ile Azrail”i, Istanbul Festivali’nden sonra, dünyanın önemli tiyatro festivallerinde, Avusturya, Almanya ve Tunus’un yanı sıra Hollanda’nın çeşitli kentlerinde sahnelemiştir. Mungan’ın döneminde Ankara İl Radyosu’nca seslendirilen iki tane de radyo oyunu vardır: "Dört Kişilik Bahçe ve Ölümburnu". Mungan, bir tanesi film haline getirilen üç tane de film senaryosu yazmıştır. 1984’te Atıf Yılmaz tarafından filmi yapılan Dağınık Yatak’ın yanı sıra Dört Kişilik Bahçe ve Başkasının Hayatı adlı iki senaryosu daha vardır. Bu üç senaryo 1997’de üç ayrı kitap olarak aynı anda yayımlanmıştır. Gazete ve dergilerde İlk yazıları 1975’de yayımlanan Mungan, 1995’te, yirmi yıllık yazı serüveninin çeşitli ürünlerinden yaptığı bir derlemeyi kırkıncı yaşı münasebetiyle Murathan’95 adlı bir kitapta toplamıştır. Şiirlerinden kendisinin yaptığı özel bir seçmeyi içeren ve numaralanmış tek baskı olarak yayımlanan “Doğduğum Yüzyıla Veda” isimli bir de şiir derlemesi vardır. Beş bölümden oluşan ve her bölümü ayrı bir yazar tarafından kaleme alınan bir Bülent Erkmen projesi olarak 2004’te yayımlanan Beş peşe romanında da yer almıştır. Bütünüyle özyaşam-öyküsel bir malzemeden yola çıkan ilk anlatı kitabı olan “Paranın Cinleri”ni 1997’de yayımlamıştır. Şiir ve öykü arası bir dil ve kıvam tutturduğu yazınsal metinlerini bir araya getirdiği  “Metinler Kitabı” ise, 1998’de yayımlanmıştır. Mungan’ın kimi şiirlerinin Kürtçeye çevirisinden yapılan bir toplam Lı Rojhilate Dile Min (Kalbimin Doğusunda) adıyla 1996’da yayımlandı. Yazıları, şiirleri ve kimi kitapları bugüne değin İngilizce, Almanca, Fransızca, İtalyanca, İsveççe, Norveççe, Yunanca, Fince, Boşnakça, Bulgarca, Farsça, Kürtçe ve Hollanda diline çevrilerek çeşitli dergi, gazete ve antolojilerde yayımlanmıştır.

Murathan Mungan, 1985’ten bu yana Istanbul’da yaşamaktadır. İlk kitapları farklı yayınevleri tarafından yayımlandıktan sonra, 1986’da Remzi Kitabevi’ne, 1992’de de Metis Yayınları’na geçmiştir. Hala aynı yayınevinde yazmaya devam etmektedir.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez.
Kaynakçalar

Erciyes, C. (2012). “Murathan Mungan’la Röportaj”

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun