Malkoçoğulları

  • Görev : Akıncılık ailesi
  • Görev süresi : 15. ve 16. yüzyıl

Malkoçoğulları, Osmanlılar'ın Balkanlar'daki fetihleri, buralara yerleşim politikaları, iskân edilen toprakların Osmanlı kültürüyle bütünleştirilmesi ve Osmanlı gücünün en uç noktalara kadar taşınmasında rol oynayan önemli bir akıncı soyudur. Bosna’nın Malkovich ailesine mensup oldukları ileri sürülen Malkoçoğulları ailesinin bilinen ilk ferdi Yıldırım Bayezid Döneminde Sivas’ta kale muhafızı olan Malkoç Mustafa Bey’dir. Osmanlı tarih yazarlarının verdiği bilgilerle arşiv belgeleri incelendiğinde Malkoç Mustafa Bey'in neslinden gelen akıncı beylerinin Rumeli'de, özellikle Silistre ve çevresinde faaliyet gösterdikleri anlaşılmaktadır.

Malkoç Mustafa Bey'in oğulları Bali Bey ve Yahya Paşa, Fatih Sultan Mehmed ve ll. Bayezid devirlerinin önemli akıncılarındandı. İstanbul'un fethinde de bulunan Bâli Bey, Lehistan’daki başarılı akınları neticesinde Varşova fatihi unvanını kazandı. Bâli Bey’in oğulları Damad Ali Bey Sofya, Tur Ali Bey ise Silistre sancak beyliğinin başına getirildi. Yavuz Sultan Selim'in 1514 Çaldıran Seferi’ne katılan bu beyler savaşta şehit düştüler. Hamza Bey ismindeki diğer bir oğlu da 1501 yılındaki mücadelelerde çok genç yaşta alay beyiyken şehit oldu. Bâli Bey'in bir başka oğlu olan Sinan Bey, 16. yüzyıl başlarında Aydın sancak beyi olarak görev yaptı. Damad Yahya Paşa adlı oğlu ise üç defa Rumeli beylerbeyi olduktan sonra vezir oldu. Yahya Paşa'nın, Sultanzade Koca Bali Paşa, Gazi Ahmed Bey ve Mehmed Paşa adlarındaki oğulları Rumeli'de akıncı beyi olarak faaliyet gösterdiler. Bunlardan Koca Bâli Paşa genç yaşta akına baş­lamış, Mohaç Meydan Muharebesi'nde öncü kumandanı olmuştur. Mehmed Paşa, Osmanlılar'ın 16. yüzyılda Rumeli'deki akıncı beyleri arasında en güçlü ve başarılı olanıdır. Oğullarından Arslan Paşa Semendire ve Vulçıtrın sancak beyliği görevinde bulundu. Mehmed Paşa'nın diğer oğlu Derviş Bey Segedin, İstolni-Belgrad sancak beyi oldu.  Malkoçoğulları Rumeli dışında Anadolu ve Mısır'da da, çeşitli hizmetler yapmışlardır. Mısır beylerbeyi olan Ali Paşa'nın Malkoçoğulları'ndan olduğu bilinmektedir.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Fahamettin Başar, Malkoçoğulları, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 2003, cilt.27, sf.537-538

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun