Maksim Gorki

Maksim Gorki
  • Doğum : 28 Mart 1868/Nijniy Novgorod/Rusya
  • Ölümü : 18 Haziran 1936/Moskova/Rusya
  • Meslek : Yazar

28 Mart 1868 yılında doğmuştur. Asıl ismi Aleksey Maksimoviç Peşkov'dur. Çocukluğu Astrahan'da geçmiştir. Nakliyeci olan babasını 5 yaşında iken kaybetmiştir. Babasının ölümü üzerine annesi tekrar evlenmiştir. Maksim gorki' yi anneannesi ve büyükbabasının yanına Novgorod' a göndermiştir. Gorki 8 yaşında çalışmaya başlamıştır. Bu yüzden yalnızca birkaç ay okula gidebilmistir. 10 yaşına gelince bir kundura dükkanında cirak olarak çalışmaya başlamıştır. Burada ellerini yakması sonucunda anneannesinin yanına dönmüştür. Elleri iyileştikten sonra uzaktan akrabası olan bir mimarin yanında çalışmaya başlamıştır. Burada çok ağır şartlar altında çalışmıştır. Burada 1 yıl çalıştıktan sonra kaçmıştır. Daha sonra Volga da gemilerde aşçı çırağı olarak çalışmaya başlamıştır. Bu sayede Rus işçi sınıfının ağır yaşamını yakından tanımıştır. 11 yaşına gelince annesini veremden kaybetmiştir. Gemide bulaşıkçılık yaparken okuma merakı sarsmıştır. Rusça' da acı anlamına gelen "Gorki" takma adını almıştır. Aralık 1887 de intihara kalkışmıştır. Bundan sonraki 5 yılını serseri gibi Rusya'yı gezerek geçirmiştir. Gorki bu aci yıllarını "Çocukluğum" ve "Ekmeğimi Kazanırken" adlı eserlerinde anlatmıştır.

Edebi Hayatı

Gorki'nin ilk öyküsü "makar çudra" 1892 yılında Tifliste bulunduğu sırada bir kafkas gazetesinde yayınlanmıştır.  Yazar 1895'te yayınlanan öyküsü "çelkaş"adli öyküsü ile ünlenmiştir. Gorki öykülerinde ve dramlarında ülkesinin toplumsal zorluklarını işlemiştir. Başlangıçta sistemi eleştiren yazar 1931'den sonra ideolojik bir edebiyatın propagandasını yapmıştır.İlk kitabı olan Hikaye denemeleri çok beğenilir ve yazarlık kariyerinin başlangıcı sayılmıştır. Gorki Moskova Sanat Tiyatrosunda "Küçük burjuvalar " adlı piyeste oynamıştır. Bu piyes ile büyük başarı sağlamıştır. Bunu izleyen yıllar içinde birbiri üstüne en güzel eserleri yayınlanmaya başlamıştır ve şöhreti gün geçtikçe artmıştır. 1906 yayınladığı "Ana "en başarılı romanıdır.Maksim Gorki Çar rejimine açıkça karşı çıktığı için bircok kez tutuklanmıştı. "Fırtına kuşu türküsü "şiirini okuduktan sonrada tutuklanmıştır ancak kısa süre içinde bırakılmıştır. Bu olaydan sonra Kırım'a gitmiştir. 

Ölümü

Gorki 1902 yılında Lenin ile tanışmıştır ve aralarında kısa sürede yakın bir arkadaşlık oluşmuştur. 1917 devrimine katılmıştır. Verem hastalığına yakalanan Gorki devlet tarafından Fransa'ya tedavi için yollanmıştır. Daha sonra ülkesine dönen Gorki 14 haziran 1936'da 68 yaşında Moskova' da zatürre den ölmüştür. 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar
  1. GORKİ Maksim, Çocukluğum, CAN YAYINLARI, 2.Baskı, 2014
  2. GORKİ Maksim, Ekmeğimi Kazanırken, İLYA YAYINEVİ-İZMİR, 1.Baskı
  3.  GORKİ Maksim “Anton Çehov'la Yazışmalar”, Çev: Zühre İlkgelen, 1966, Yankı Yay.
  4. BEHRAMOĞLU Ataol “ Maksim Gorki’nin Hayatı, Sanatı ve Yazın Yolculuğu”
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun