İsa Çelebi

  • Önem : Fetret Devri’nde giriştiği saltanat mücadelesiyle bilinen Osmanlı şehzadesi
  • Ölüm : 1403 –Eskişehir
  • Defin Yeri : Bursa
  • Babası : Yıldırım Bayezid
  • Annesi : Sultan Hatun

İsa Çelebi, Yıldırım Bayezid’in Germiyan Beyi Süleyman Şah’ın kızı Sultan Hatun’dan doğma şehzadesi olup adları bilinen yedi erkek çocuğunun üçüncüsüdür. Doğumu ve hayatının ilk yılları hakkında bilgi yoktur. 1391 Hamîd ilinin fethinden sonra buraya sancak beyi tayin edildiği belirtilir. Bazı araştırmalarda Yıldırım Bayezid’in Haçlılar’a karşı kazandığı Niğbolu Muharebesi’nde yer aldığı kaydedilir. Bununla birlikte Ankara Meydan Muharebesi’ne katıldığı, kaybedilmesi üzerine ise Balıkesir taraflarında gizlendiği de bilinmektedir. Timur’un Anadolu’da hakimiyet sağlamasının ve İzmir’i ele geçirmesinin ardından Timur’a bağlılığını bildirdi ve hediyeler gönderdi. Bunun üzerine kendisine Timur tarafından Karesi bölgesinin idaresi verildi. Timur’dan aldığı menşurla Bursa’yı da elde edip saltanatını ilan eden İsa Çelebi 1403 yılı Ocak ayında Anadolu’da “Türkler’in hükümdarı” olarak kabul gördü.

Venedik ve Bizans İmparatoru II. Manuel Palaiologos ile iyi ilişkiler antlaşmalar imzalayan İsa Çelebi, Bizans’ın tanınmış ailelerinden birinin reisi olan Ioannes Tonteres’in kızı ile evlendi. Ancak kardeşi Mûsâ Çelebi’nin kendisini hükümdar olarak gösteren Timur’un “al damgalı yarlığı” ile gelmesi üzerine Bursa’dan çekilmeye mecbur kaldı. Timur’un Anadolu’yu terk etmesinden hemen sonra Bursa’yı ve tahtı ikinci defa eline geçirmeyi başardı. Fakat ardından Amasya, Tokat ve Sivas bölgesinde hâkimiyet kurmuş olan kardeşi Çelebi Mehmed Bursa’yı hedef alınca onunla mücadeleye girişti. Bunun üzerine iki ordu Ulubat’ta karşılaştı, Mehmed Çelebi’nin ordusu üstünlük sağladı. Bunun üzerine kaçarak Bizans imparatoruna sığındı. Bizans İmparatoru II. Manuel yanında bulunan İsa Çelebi’yi para ve askerle destekleyerek tekrar Bursa üzerine yolladı. Ancak istediği geri dönüşleri alamadı. İsa Çelebi kısa süre sonra yeniden harekete geçti. Sivrihisar üzerinden Karaman Beyliği topraklarına girip burada birkaç kaleyi aldı, geçtiği yerlerde halkı kendisine katılmaya zorladı. Her geçtiği yerde olduğu gibi Mehmed Çelebi’nin kendisine gönderdiği nâmeyi gösterip onunla anlaştığını söyleyerek şehre girmek istediyse de Bursa halkı kaleye çekilerek savunmaya hazırlandı, buna öfkelenen İsa Çelebi etraftaki arazilere akın edip her tarafı yağmaladıktan sonra Bursa’yı da yaktı. Halkın desteğini alamayınca oradan Batı Anadolu’ya çekildi. İzmiroğlu Cüneyd Bey’in yanına sığındı. İsa Çelebi ile Cüneyd Bey, Aydın, Saruhan, Menteşe ve Teke beyleri ittifak edip Çelebi Mehmed ile savaşa hazırlandı. Ancak İsa Çelebi savaşı yine kaybetti. Bu defa küçük bir toplulukla Karamanoğlu Mehmed Bey’e sığınmak mecburiyetinde kaldı. Fakat orada da barınamadı ve Eskişehir taraflarında gizlendi. Bunu öğrenen Mehmed Çelebi adamlarını gönderip onu Eskişehir’de bir hamamda iken yakalattı ve yay kirişiyle boğdurttu.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Aykut, Nezihi, İsa Çelebi, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 2016, EK-1, 646-647

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi, cilt.1, fasikül.1, İstanbul, 1983

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun