III. Alâeddin Keykubad

  • Görev : Anadolu Selçuklu Sultanı
  • Ölüm : 1302
  • Sultanlık Dönemi : 1298-1302

Osman Gazi’ye beylik vermiş bir hükümdar olarak tanınan III. Alâeddin Keykubad, Anadolu Selçuklu Sultanı II. İzzeddin Keykâvus’un torunuydu. Anadolu’daki Moğol kuvvetleri kumandanı Baltu’nun, İlhanlı Hakanı Gāzân Han’ın buyruklarını yerine getirmediği için Gāzân Han Baltu’nun üzerine üç tümenlik bir ordu gönderdi. Öldürüldükten sonra Gāzân Han da yerine yeğeni Alâeddin Keykubad’ı tayin etti. Bu tayinin ardından Bayıncar Anadolu’daki Moğol ordusunun başkumandanlığına getirildi. Bayıncar’ın başkumandanlığa tayini, Baltu’nun isyanında gösterdiği sadakat ve yararlıktan dolayı bu görevin kendisine verilmesini bekleyen Emîr Sülemiş’i kızdırdı ve bu yüzden isyan etti. Sülemiş, emrindeki askerle Bayıncar ve Bocukur’a hücum ederek onları öldürdü. Sülemiş Ankara civarında yakalanarak öldürüldü. III. Alâeddin Keykubad bu olaylardan bir yıl önce Konya’ya geldi ve tahta oturdu. Sülemiş’in isyanı esnasında ülkeden uzaklaşan Alâeddin Keykubad, Gāzân Han’ı Suriye seferi dönüşünde Musul yöresinde karşıladı. Bundan memnun kalan İlhanlı hükümdarı kendisine ihsanlarda bulundu. Bu sırada yeni bir hükümet kuruldu. III. Alâeddin Keykubad bir süre sonra Karahisarlı Kadı Mecdüddin ile müşrifü’l-memâlik Hamza-i Alevî’nin tesiri altında kalarak Harput, Malatya, Divriği’de zenginlerin mallarını el koydu.

Zayıf karakterli bir hükümdar olan III. Alâeddin Keykubad atalarının geleneğinden ayrılarak zulüm yoluna saptı. Servetlerini ortaya çıkarmaları için zenginleri işkenceye tâbi tuttu. Vezir Sâveli Alâeddin, halka yapılan bu zulümlere dayanamayıp Anadolu’daki Moğol ordusu başkumandanı Abışka’ya sığınmak zorunda kaldı. Abışka, onun verdiği bilgilere dayanarak Alâeddin Keykubad ile devlet adamlarının halka yaptıkları zulümleri Tebriz’e bildirdi. Bunun üzerine Gāzân Han bir yarlık göndererek Sultan Alâeddin’in daima Abışka Noyan ile birlikte olmasını ve onun onayını almadan hiçbir şey yapmamasını emretti. Bir süre sonra Hamza-i Alevî ile Müstevfî Nâsırüddin Muhammed’in ağır bir şekilde cezalandırılması Alâeddin Keykubad’ı endişeye sevk etti. Yanında bulunan bazı kimselerin telkinlerine kapılarak Yabanlı’dan Konya’ya doğru kaçtıysa da adamlarıyla birlikte Ürgüp’te yakalanıp Yabanlı’ya getirildi. Sorguya çekildikten sonra Tebriz’e gönderildi. Azledilerek yerine yeniden II. Mesud tayin edildi. Gāzân Han, Alâeddin Keykubad’ın bütün masrafları sağlanarak İsfahan’da ikamet etmesini emretti. Keykubad İsfahan’da otururken maiyetinden birine kızarak ağır sözler söylemesi hayatına mal oldu.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Sümer, Faruk, Keykubad III, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 2002, c. 25, sf. 360-361

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun