Hüseyin Nihal Atsız

Hüseyin Nihal Atsız
  • Meslek : Yazar, şair, tarihçi, fikir adamı
  • Doğum : 12 Ocak 1905/Kadıköy
  • Ölümü : 11 Aralık 1975/İçerenköy
  • Dönemi : Cumhuriyet Dönemi

Türkçü fikirleriyle tanınan, tarihçi, Türkolog ve roman yazarı Hüseyin Nihal Atsız İstanbul’da doğdu. 1922’de imtihanla Askerî Tıbbiye’ye girdi, burada milliyetçi duygularının tepkisi yüzünden aldığı bir disiplin cezası dolayısıyla üçüncü sınıfta iken mektepten çıkarıldı. Arada yardımcı öğretmenlik, gemi kâtip muavinliği gibi geçici bazı işlerde çalıştıysa da asıl Türk tarihi ve edebiyatı ile ilgili araştırmalara merak sarıp yolunu seçmiş bulunduğundan 1926’da Edebiyat Fakültesi’ne kaydoldu. Askerliğini tamamladıktan sonra yarım kalan eğitimini tamamladı ve Yüksek Muallim Mektebi’nden mezun oldu. Fuat Köprülü’nün dikkatini çekti ve onun asistanlığını yaptı. Birinci Tarih Kongresi’nde hocası Zeki Velidi Togan’ı, kabulü istenen tarih tezine aykırı konuştuğu için, ilmini ve hocalığını küçümseyip aşağılamaya kalkışmasından dolayı görevine son verildi. Bu süreçten sonra çeşitli okullarda öğretmenlik yapan ve sıklıkla kovulan Atsız’a bir süre sonra resmi hizmet kapısı kapandı ve özel okullarda çalışmaya başladı. Bu süreçlerde ileri sürdüğü düşüncelerinden dolayı defalarca davalık oldu ve hapse girmek zorunda kaldı. Fakülteden arkadaşı olan Tahsin Banguoğlu, Millî Eğitim bakanı olmasıyla resmi görev kapısı tekrar açıldı. Süleymaniye Kütüphanesi’ndeki eski vazifesi iade edildi. Burada on yedi yıl süren verimli bir çalışma devresinden sonra kendi isteğiyle emekliye ayrıldı. Ötüken dergisinde yazdığı yazılardan dolayı tekrardan hapse girdi. Kendi bilgisi dışında milliyetçi aydın çevrelerin harekete geçmesi ve yağan protesto telgrafları üzerine Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk tarafından cezası affedilerek iki buçuk ay kadar hapis yattığı Bayrampaşa Cezaevi’nden tahliye edildi. Geçirdiği kalp krizi nedeniyle öldü.

Türkçü ve Turancı düşünce yapısının Cumhuriyet yıllarında en kuvvetli temsilcisi olan Nihal Atsız, yazdıkları ile Türkçü düşünceye açıklık getirdi ve belirli prensipler çizdi. Görüşlerinin büyük kısmı ile İslami ahlâk prensiplerine uygun düşmesine rağmen Atsız İslami duyarlığa uzak bir tutum içinde göründü. Bunun sonucu olarak bilhassa hayatının son yıllarında İslâmî ve dinî meselelerde saygısızlığa gidecek derecede aşırı, hatta bazı konularda inkâra varan yazılar kaleme almıştır. Atsız’ın İslâmî kanaat ve saygıya ters düşen düşüncelerinde, her şeyi mutlaka Türk asıllı olmak, dışarıdan gelmeyip doğrudan doğruya Türklüğün kendi bünyesi ve mâzisi içinden çıkmak ölçüsü ile değerlendirmek gibi bir zihniyetin rolü vardır. Milliyetçiliği kadar bir Türkolog olarak da ilgisi tarih sahasında ağır basmış, çalışmalarında esas merkez tarih olmuştur. Daha ilk yazılarından başlayarak Türk tarihine yönelen Atsız onun geniş çaplı meseleleri üzerinde durmuş, bu konuda farklı görüşler ileri sürmüştür.

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Ömer Faruk Akün, Hüseyin Nihal Atsız, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, cil.4, 1991

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun