Hacı İlbey

  • Dönemi : 14. Yüzyıl
  • Görevi : Osmanlı uç beyi, akıncı

Osmanlı'nın Rumeli fetihlerinde büyük emeği geçen kumandanlardan biri olan Hacı İlbey'in doğum ve ölüm tarihi konusunda Osmanlı kaynakları sessizdir. 1345 yılında Orhan Gazi'nin Karesi ilini ilhak etmesiyle Osmanlı hizmetine girer. Rumeli'ye ilk geçen Osmanlı beyi Şehzade Süleyman Paşa'yı teşvik edenlerden biri olan Hacı İlbey Rumeli'ye yapılan akınlarda Tekirdağ Şarköy kazasında bulunan Konurhisar kalesi zapt ederek burayı merkez almış ve Malkara ve İpsala gibi uç şehirlerinin fethinde rol oynamıştır. 1357 yılında Süleyman Paşa'nın ölümü ve kardeşi Halil Paşa'nın korsanlar tarafından esir edilmesi Orhan Gazi'nin Bizans İmparatorluğu ile barış yapmasına sebep olmuştu ve 2 yıl süren bu ara dönem sırasında Lala Şahin Paşa ve Evrenos Bey ile birlikte bölgeden çekilmeyi önleyen kumandanlardan biri de Hacı İlbey'dir.

1359 yılında Dimetoka'yı alarak Edirne'yi sıkıştırmaya başlayan İlbey daha sonra Şehzade Murad[Hüdavendigar], Lala Şahin Paşa ve Evrenos Bey'le birlikte kuşattıkları Edirne'nin teslimini sağladılar ve şehri ele geçirdiler. Hacı İlbey'in efsanevi bir kişilik almasının en önemli sebepleri Edirne fethi sonrası gerçekleşen haçlı seferine karşı verdiği mücadeledir. Osmanlı kaynaklarında Sırpların yenildiği yer anlamındaki Sırp sındığı [1364-65] savaşında haçlı ordularını bozguna uğratması anlatılır fakat Avrupa kaynakları bu savaşı 1371 Çirmen savaşı olarak kaydeder ve bu kaynaklarda Hacı İlbey'in adı geçmez. Osmanlı kaynaklarının olaydan yaklaşık yüzyıl sonra bu olayı anlatması Bizans'ın ise çağdaş olarak vermesi Çirmen savaşı ihtimalini kuvvetlendirmektedir. Bu ikilik bir karmaşaya sebep olsa da Hacı İlbey Rumeli bölgesinde verdiği mücadele ile tarih geleneğinde efsanevi yere sahip olmuştur.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Abdülkadir Özcan, Hacı İlbey, Diyanet İslam Ansiklopedisi, cilt.14, sf.482

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun