Fetret Devri

  • Dönem : Yıldırım Bayezid'in Ankara Savaşı'nda Timur'a yenilmesiyle Anadolu'da oluşan dağılma ve çöküşe giden 1402-1413 arası yıllar
  • Dönem aralığı : 1402-1413

Osmanlı Devleti’ni parçalanmanın eşiğine getiren Fetret devri Osmanlı tarihinin en önemli dönüm noktalarından birini teşkil eder. Yıldırım Bayezid tarafından büyük güçlüklerle kurulan merkezî devletin dağılıp ortadan kalkma tehlikesiyle karşı karşıya gelindiği bu iç mücadele ve karışıklık dönemi Rumeli topraklarındaki sağlam yerleşme sayesinde atlatılabildi. Yıldırım Bayezid’in ölümü ile geride Süleyman, Îsâ, Mûsâ, Mehmed, Mustafa ve Kasım adlı oğulları kaldı. Osmanlı Devleti’ni parçalamak isteyen Timur, Ankara Savaşı’nı kazandıktan sonra Anadolu beylerine ait toprakları Osmanlılar’dan alıp eski sahiplerine iade etti, geri kalan yerleri de Bayezid’in oğulları arasında paylaştırdı. Ankara Savaşı’nın ardından bütün şehzadelerin amacı ilk pâyitaht olan Bursa’yı ele geçirmekti. Mehmed Çelebi kardeşi Îsâ Çelebi’ye Anadolu’yu kendi aralarında paylaşmayı teklif etti. Îsâ Çelebi bu teklifi kabul etmedi. Mehmed Çelebi burada hükümdarlığını ilân etti.

Bu dönemde ortaya çıkan meselelerin başlıca dayanağını, Osmanlı devlet teşkilâtı, saltanat anlayışı ve verâset usulüne tesir edecek önemli gelişmelerin oluşturdu. Emîr Süleyman, Mûsâ Çelebi’ye karşı çıktı. Sırp kuvvetlerinin son anda Emîr Süleyman tarafına geçmesi üzerine Mûsâ Çelebi mağlûp oldu. Daha sonra da kendisine ihanet eden Sırp kuvvetlerini mağlûp etti ve Emîr Süleyman ile yeniden savaşa girdi. Düğüncü köyüne geldiği sırada kendisini boğdurdu. Bunun üzerine Mûsâ Çelebi, kardeşi Mehmed’le olan anlaşmasına uymayarak burada adına para bastırdı ve hükümdarlığını ilân etti. Anadolu’da Îsâ Çelebi’nin ve Rumeli’de Süleyman Çelebi’nin ortadan kalkması ile mücadele sahnesinde sadece Mehmed Çelebi ile Mûsâ Çelebi kaldı. Mûsâ Çelebi bu başarılarına rağmen çevresine ve devlet adamlarına çok sert davrandı. Bu sebeple Rumeli beyleri kendisinden yüz çevirdi. Mûsâ Çelebi’nin başarısında büyük katkıları olan bu beyler kendilerini emniyette görmeyerek Sırplarla Mûsâ Çelebi aleyhinde anlaştılar. Emrindeki beylerin kendisini terk etmekte olduğunu gören Mûsâ Çelebi, Çelebi Mehmed ile karşı karşıya geldi. Mûsâ Çelebi büyük bir cesaretle çarpışmasına rağmen kuvvetleri dağıldı ve kendisi de yakalanarak boğduruldu. Çelebi Mehmed, hayatta kalan son kardeşi Mûsâ Çelebi’nin de ortadan kalkmasından sonra Edirne’de kendisini Osmanlı Devleti’nin yegâne hükümdarı olarak ilân etti.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Başar, Fahameddin, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, Cilt 12, 1995

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun