Çorlulu Ali Paşa

  • Görev : Osmanlı devlet adamı, Sadrazam
  • Doğum : 1670 civarı
  • Ölüm : 26 Aralık 1711

Çorlu’ya yerleşmiş çiftçi bir ailenin oğlu olan Çorlulu Ali Paşa, II. Ahmed devrinde önce Galata Sarayı’na daha sonra Enderûn-ı Humâyun'daki Seferli Koğuşu’na ve buradan da Hane-i Hassa’ya yerleştirilmesinin ardından memuriyete başladı. Islahatçı bir yapıya sahip olan Çorlulu bu yönde adım atıp Enderun’da yenilikçi girişimlerde bulunmasına rağmen başarılı olamadı. Ancak silahdar olunca bu arzusunu yerine getirerek silahdarlığı Saray-ı Hümayun'da daha üst derecede bir memuriyet haline koydu. Aktif değişimlerle yol alan Çorlulu’nun başarıları bir süre sonra Sadrazam Rami Paşa ile Şeyhülislam Seyyid Fezullah Efendi ile vekâlet yarışa döndü.

Bu yarış sonucunda Çorlulu Ali Paşa saraydan uzaklaştırıldı, ancak 3 Mayıs 1706 günü üçüncü vezirlikten Baltacı Mehmed Paşa’nın yerine sadarete getirildi. 1708'de de yedi yıldan beri nişanlı bulunduğu ll. Mustafa'nın kızı Emine Sultan'la evlendi. Ali Paşa devlet işlerinde tecrübeli bir vezir olarak önce İmparatorluğun mali işlerini düzene sokmaya, gelir ve gideri denk getirmek için tasarruf yapmaya çalıştı ve bu arada saray masraflarını kontrol altına almak istedi.  Ali Paşa Avrupa’nın kuzeyinde cereyan etmekte olan İsveç- Rusya savaşıyla yakından ilgilendi ve bu mücadelede İsveç Kralı XII. Şarl'a karşı önceleri büyük yakınlık gösterdi. Bu mücadelede Ali Paşa’nın amacı İsveç karşısında Rusya'yı mümkün olduğu kadar yormak, daha sonra da meydana gelebilecek bir Osmanlı-Rus mücadelesinden galip çıkmaktı. Ancak işler istediği gibi gitmedi ve süreçten Osmanlı Devleti’nin zararlı çıkması üzerine görevden alınarak Kefe’ye gönderildi. Yolda giderken idam kararı çıkartılması üzerine alıkonuldu ve idam edildi. Başı İstanbul'a getirilerek teşhir edildikten sonra Divanyolu’nda yaptırdığı caminin haziresine defnedildi.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Münir Aktepe, Çorlulu Ali Paşa, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 1993, cilt.8, sf.370-371

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun