Balkan Savaşları

  • Önem : Osmanlı Devleti ile Balkan devletleri arasında iki safhada yapılan ve Osmanlı'nın yenildiği savaşlar
  • Tarih : 8 Ekim 1912 / 29 Eylül 1913

Osmanlı tarihinde bir dönüm noktası olan Balkan Savaşları’nın çıkmasında Rusya’nın takip ettiği panslavizm siyasetinin ve Balkanlar’ı paylaşma konusunda Rusya ile Avusturya arasında devam eden rekabetin büyük etkisi oldu. Berlin Antlaşması Rumeli topraklarının büyük bir kısmını Osmanlı Devleti’nden kopardığı halde bu topraklar üzerindeki taksim mücadelesini durduramadı, aksine daha da şiddetlendirdi. Bulgar kilisesinin Rum-Ortodoks kilisesinden ayrıldığı tarihten beri Makedonya’da birçok kilise ve mektebin kime ait olduğu meselesinden doğan “kiliseler meselesi” ortaya çıktı. Ayrıca Sırbistan, Bulgaristan’a bırakılan Makedonya’da hak iddia ettiği gibi, Yunanistan da kuzeye doğru genişlemeye çalıştı. İttihat ve Terakki yönetimi, Balkan devletleri arasındaki anlaşmazlıkların en önemlisi olan kiliseler meselesini çıkardığı bir kanunla halletti. Osmanlı Devleti’nin iç ve dış sorunlarla meşgul olduğu bir sırada Rusya, Makedonya’nın taksimi konusunu ele alarak Osmanlı Devleti’ne ait toprakların taksimi esası üzerine ittifak antlaşmaları yaptı. Ve böylece Balkan ittifakı ortaya çıkmış oldu.

Osmanlı Devleti’nin büyük ölçüde güç kaybetmesine neden olan Balkan Savaşları, Balkan ülkelerinin Bâbıâli’ye ortak bir nota vererek üç gün içinde eski Sırbistan, Makedonya, Arnavutluk ve Girit’e muhtariyet verilmesini aksi takdirde silâhla kabul ettireceklerini bildirmelerinin ardından Karadağ’ın Osmanlı Devleti’ne savaş ilân etmesiyle başlamış oldu. Diğer müttefiklerinde Bâbıâli’den çeşitli taleplerde bulunması ve taleplere yanıt alamamaları Osmanlı Devleti’ne karşı savaş ilanlarını artırdı. Balkan Savaşı, Trakya ve Makedonya ve Arnavutluk olmak üzere iki cephede gerçekleşti. Savaş sırasında ordu içindeki siyasî görüş ayrılıkları yenilgide büyük rol oynadı. Londra Konferansı sonucu yapılan bir antlaşma gereğince Osmanlı ile Balkan müttefikleri arasındaki paylaşımlardan memnun olmayan Balkan ülkeleri II. Balkan Savaşının başlamasına neden oldular. II. Balkan Savaşı 10 Ağustos 1913’te Bulgaristan’la Sırbistan, Yunanistan ve Karadağ arasında imzalanan Bükreş Antlaşması ile sona erdi. Osmanlı-Bulgar antlaşması da İstanbul’da imzalandı. Antlaşmaya göre Batı Trakya Bulgaristan’a iade edildi. Meriç nehri ise iki devlet arasında sınır kabul edildi.

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Küçük, Cevdet, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, Cilt 5, 1992

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun