Bahadırzade Arabacı Ali Paşa

  • Görev : Osmanlı sadrazamı
  • Doğum : 1620 - Ohri, Makedonya
  • Ölüm : 1693 - Rodos

17. yüzyıl Osmanlı sadrazamlarından Bahadırzade Arabacı Ali Paşa, Ohri’de dünyaya geldi. Medrese eğitimini tamamlamasının ardından bazı önemli kişilere imamlık, bazı yerlerde kadılık ve naiblik yapan Ali Paşa, Mustafa Paşa’ya intisap ederek önce sadaret kethüdası, 1690’da yeniçeri ağası, ardından ise vezir ve rikâb kaymakamı oldu. Şeyhülislam Ebu Saidzade Feyzullah Efendi ve Kazasker Yahya Efendi’nin himaye ve tavsiyeleriyle Mustafa Paşa’nın yerine sadrazamlığa getirildi. O süreçte, devam eden Osmanlı-Avusturya savaşında ordunun başında bulunmak için Belgrad’a gitmesi gerekirken, öne sürdüğü bahanelerle oraya gitmediği gibi çeşitli sebeplerle muhalifleri idam ettirdi ve onları sürgüne göndermeyi başardı. Tam bu süreçte Belgrad ve dolaylarında ordu perişan haldeydi.

Ülke dahilindeki işler çok bozulmuş ve devletin siyasi otoritesi de buna bağlı olarak sarsılmıştı. Sonunda Ali Paşa’nın çevirdiği entrikalar padişah tarafından anlaşılınca 1692 Mart ayının sonlarına doğru görevinden azledilerek önce Gelibolu, ardından Rodos’a sürüldü. Kısa bir süre sonra tekrar sadrazam olacağı yolunda bazı dedikodular çıkması üzerine orada katledildi.Ali Paşa, ölüme veya sürgüne mahkûm edilen kimseleri önce huzuruna getirtir, sonra da sarayda binek taşına çektirdiği bir araba ile gidecekleri yere gönderirdi. Aynı şekilde, düşmanı olan kızlar ağası Uzun İsmail Ağa'yı padişahın huzurundan kovarak azli için baskı yapması ve ağayı sürgüne göndermek üzere teamüle aykırı olarak saraya bir araba yollaması ll. Ahmed'i çok kızdırmış, Ali Paşa'nın kendisi o arabaya bindirilerek Rodos'a sürgüne gönderilmiştir. "Arabacı" sıfatını bu olaydan sonra aldı­ğı nakledilir. Bahadırzade, Kadı ve Arpa Kulu lakaplarıyla da anılan Ali Paşa, çağdaşlarınca yalancılık, düzenbazlık ve garazkarlık gibi kötü sıfatlarla itham edilmiştir.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Abdülkadir Özcan, Arabacı Ali Paşa, Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 1989, cilt.2, sf.424

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun