Atilla

Atilla
  • Önem : Avrupa Hun İmparatorluğu Hükümdarı
  • Doğum : 390-395 (?)
  • Ölüm : 453

Üstün kabiliyetlerinden dolayı, amcası Rua'nın ölmesi üzerine kardeşi Bleda ile birlikte 434 yılında Hun yönetimini üstlenen Atilla Türk devlet teşkilâtında şehzadeler arasında en liyakatlisinin başa geçmesi geleneği var olmasına rağmen, bütün işleri kendisi yürüttü. Esas hedefi dünya hâkimiyetini gerçekleştirmek olan Büyük Hun hükümdarı Attila, halkını fetihçi bir kitle haline getirerek, dünya fatihi (hakimi) olma idealini gerçekleştirmek istedi. Bunun için ikiye bölünmüş olan Doğu ve Batı Roma imparatorluklarını yıkmak istedi. İlk önce büyük devletlerden birisi olarak Bizans hezimete uğratılacak ve başkent İstanbul'daki politikalara kendisi yön verecekti. Büyük devlet adamı, asker olduğu kadar büyük bir diplomat da olan Attila, şartlar uygun olduğu zaman her fırsatı değerlendirmek istiyordu. İstanbul kuşatmasıyla Doğu'yu, Campus Mauriacus savaşıyla da Batı'yı etkisiz hale getirdi. Tuna'da bulunan en son Doğu Roma mevzisi Castra Constantia'ya saldırdı. Ordusunu Tuna ile Tisa arasına çekerek, Sasanilere karşı yeni savaş planları tasarladı. Romalılara hücum etti ve birçok kişiyi esir aldı. Bunun üzerine Romalıların Hunlara gönderdiği elçiler yapılan saldırının antlaşmalara aykırı olduğunu iddia ederek Hunlarla müzakerelere başladı. Büyük bir diplomat olan Attila, hareketin niçin yapıldığını diplomatik manevralarla Doğu Romalılara izah etti. Bu hareket savaş değil, bir uyarı idi. Böylece Hunlara artık Trakya ve İstanbul'un yolu açılmış oluyordu.

Hunların çağdaşı ve ondan sonraki kaynaklara göre, kısa süren fakat onlara sonsuz görünen Attila'nın hükümranlığı, "Avrupa'yı yetim bırakan" bir savaşlar tarihi idi. Attila ve ağabeyi Bleda, I. Balkan Seferi’ni başarılı bir şekilde sona erdirmişlerdi. M.S. 447 yılına doğru Attila’nın Doğu Roma politikası daha da sertleşti. Avrupa Hun İmparatoru Attila devletin tüm gücünü elinde toplayan bir hükümdardı. Bu kudret ile Roma’ya, Çin’e ve son olarak Kostantiniye’ye karşı siyasi ve askeri mücadeleler yaptı. Attila da kendisinden önceki büyük Türk hükümdarları gibi cihan hâkimiyeti düşüncesinde bir liderdi. Hüküm sürdüğü dönemin büyük bir cihan devleti olan Avrupa Hun İmparatorluğu ve Attila hakkında bilgiler roman, hikâye ve ağızdan ağza aktarılan kaynağı belirsiz efsanelerden ibarettir. İktidarının ve kuvvetinin zirvesinde iken beklenmedik şekilde ölen Attila Türklerin töresine uygun yuğ merasimi yapıldıktan sonra defnedildi.

 

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Ali Ahmetbeyoğlu, Büyük Hun Hükümdarı Atilla, Manas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2003

Ahmet Yılmaz, Atilla’nın Siyasi Hayatı, Şahsiyeti ve Karakteri, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.2, sayı.1, 2016

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun