Ağalar Camii

Ağalar Camii
  • Yapılış Tarihi : 15. yüzyıl
  • Banisi : Fatih Sultan Mehmet
  • Yer : İstanbul, Topkapı Sarayı

Geçmiş dönemlerde Saray-ı Cedid olarak adlandırılan Ağalar Camii, Topkapı Sarayı olarak bilinen Osmanlı saray manzumesinin 3. avlusunda bulunmaktadır. Ağalar Camii, saray içerisinde birçok mescid ve caminin en büyüğü olarak biliniyor. Has odanın yanında yer alan camii, evvel zaman önce Hünkar Camii olarak anılıyordu. Zaman içerisinde camide saray hizmetini gören iç oğlanlar ve Enderunlu Hümayun zülüflü ağalar namaz kıldığı için Ağalar Camii olarak tanınmaya başlandı. Yapının duvarına bakıldığı zaman tekniğin, Fatih Sultan Mehmet devrinden kaldığını görülebiliyor. Camii, muhtemelen Fatih Köşkü yanında onun müştemilatı olarak yapılmış, aslında çok daha küçük ve basık bir yapıdaydı. Kapısı üzerinde bulunan kitabeden, XVIII. yüzyılda Seyyid Mehmed Ağa tarafından tamir gördüğü anlaşılmaktadır.

Camide 1881 yılına kadar namaz kılınmış ancak daha sonraki dönemlerde yemekhane ve depo yapılarak kullanılmıştır. Yıkılmaya terk edilen yapı, 1925 yılından sonra büyük çaplı bir tamir aşamasının ardından kütüphane ve okuma salonu olarak kullanılmaya başlandı. Dikdörtgen planlı Ağalar Camii'nin harimi, bir taraftan genişletildi. Diğer tarafına ise 1136 tarihli kitabenin bulunduğu ve günümüzde okuma salonu olarak bilinen mescid eklendi. Üst kısmı görünen ve Türk mimarisine aykırı düşen büyük beşik, XVIII. yüzyılın ortalarından sonra tonoz ile kapatıldı. Günümüzde okuma salonu olarak kullanılan mescidin duvarlarına baktığımızda çini süslemeleri görebiliriz. İç duvarlarda yer alan çiniler, XVII. yüzyıl başlarına ve XVIII. yüzyıla ait Tekfur Sarayı üretimi çinilerdir. Yazmalar arasında ise yalnızca Osmanlı Türkçesi, Farsça ve Arapça değil, aynı zamanda Slav ve Yunan diliyle de kaleme alınan yazmalar da bulunmaktadır. Caminin dış duvarında taş ve tuğlalar kullanılmıştır. Alt sıralarda yer alan pencerelerin sahip olduğu yuvarlak kemerler, bunların XVIII. yüzyıldan sonra değiştiğini göstermektedir.  Ağalar Camii’nin geçmiş dönemlerde Saray-ı Cedid'in esas merkez camii hüviyetine sahip olduğu da bilinmektedir.

beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar

Semavi Eyice, Ağalar Camii, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 1988, cilt.1, sf.464

DİĞER ANSİKLOPEDİLER
KELAM

Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.

İbn Haldun