Ahmed Vefik Paşa

Ahmed Vefik Paşa
  • Doğum Tarihi ve Yeri

    3 Ağustos 1823, İstanbul

  • Ölüm Tarihi ve Yeri

    2 Nisan 1891, İstanbul

  • Meslek

    Devlet Adamı, Diplomat, Çevirmen, Yazar

  • Eserleri

    Lehce-i Osmani, Fezleke-i Tarih-i Osmani

  • Ebeveynler

    Ruhittin Efendi

Türk kültürünün ve tiyatrosunun gelişiminde önemli bir rol oynayan Ahmet Vefik, eğitimini İstanbul ve Paris’te tamamladıktan sonra devlet kademelerinde görev almaya başlamıştır. II. Abdülhamid döneminde sadrazamlık yapmış, okullar için Osmanlı Tarihi ders kitaplarını yazmıştır. Türk kültür milliyetçiliğinin öncüsü kabul edilen paşa, Fransız yazarlardan edebi tercümeler de bulunmuş; Batı tarzı tiyatroyu Türk kültürüne uyarlayarak farklılık yaratmıştır. 1879 yılında vali olduğu Bursa’ya bir tiyatro binası inşa ettirdiği gibi, elçilik binalarına bayrak asma adetini getiren de odur.

Tahran’da elçiyken elçilik binasını Osmanlı Devlet’i toprağı olarak ilan edip göndere bayrak çektiren Ahmet Vefik Paşa’dır. Siyasi başarılarının yanında edebiyat dünyası içinde önemli işler ortaya koyan paşa, ilk uyarlama tiyatro eserin sahibidir. Moliere’in 16 oyununu uyarlamış, bu uyarlamalar ile büyük bir üne kavuşmuştur. Victor Hugo, Voltaire gibi dünyaca ünlü yazarların kitaplarını tercüme etmiş, halkı tiyatroya gitme konusunda yönlendirmiştir. Körü körüne yapılan Batı taklitçiliğine de karşı çıkarak ‘’Benim evime Türk malından başka bir şey giremez.’’ sözüyle tarihe geçmiştir. Kendi öz benliğimize sahip çıkmamız gerektiğini savunan paşa, kendi döneminde Milliyetçilik ve Türkçülük akımının en büyük temsilcisi olmuştur.
 

Süheyl Ünver, "Ahmet Vefik Paşa Kütüphanesi", Türk Kütüphaneciler Derneği Bülteni, Cilt 16, Sayı 1, 1967

Atilla Şahiner, "Ahmet Vefik Paşa’nın Tarih Anlayışı", Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Erzurum, 2007

Berkes, Niyazi – Ahmad, Feroz (1998). The development of secularism in Turkey. C. Hurst & Co. Publishers. ss. 29. ISBN 1-85065-344-5. "Ahmed Vefik Pasa (1823-91), the grandson of a Greek convert to Islam and the holder of several of the highest positions, was one of those interested in Turkish studies."

Barış Özkul, "Tanzimat Döneminde Tercüme Odasında Yetişine Bir Çevirmen-Aydın: Ahmet Vefik Paşa", İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2009]

Ali Özçelebi, Ahmet Vefik Paşa, Bursa ve Molière