Abdullah Ahıskavi

Abdullah Ahıskavi
  • Doğum Tarihi ve Yeri

    1733, Ahıska

  • Ölüm Tarihi ve Yeri

    1813, İstanbul

  • Meslek

    İlim Adamı, Müderris, Filozof

  • Metfun

    Karacaahmet mezarlığı

  • Eserleri

    Revamizü'l-ayan fi beyani mezamiri'l-uhud ve l-ezman, Muhtasaru Revamizi'l-ayan, Levamiu'l-envar, Bediu'n-nizam

Dini ilimler, tarih, astronomi, coğrafya ve tıp alanlarında eserler vermiş olan Osmanlı alimi Abdullah Ahıskavi, doğduğu köyde daha çocuk yaşında devrin ilim adamlarından olan babası ile birlikte Şam’a gitmiştir. Salihiyye’de ilk öğrenimine başlamış ardından tekrar köyüne Ahıska’ya dönmüştür. Babasının hayatını kaybetmesi üzerine ilim yolculuğuna kendisini yetiştirecek hocaların yanına giderek başlamış ve ilk olarak Kars’ta tefsir usulü ile hadis eğitimi almıştır. İcazet aldığı bu hocası ona Ziyaeddin lakabını takmıştır. Erzurum ve Diyarbekir gibi şehirleri gezerek devrin önemli alimleri ile tanışmış ve onlardan tefsir, aruz, hesap ve hendese ile usul-i irtifa gibi dersler almıştır.

Daha sonraki yıllarında hocası tarafından Mısır’a gönderilen Ahıskavi, burada bir süre kaldıktan sonra 1761 yılında İstanbul’a giderek, ders vermesinin yanı sıra eserlerini de burada yazmaya başlamıştır. Antropoloji, astronomi, biyoloji, kimya, coğrafya, tarih ve biyogragi gibi birçok farklı alanda yazmış olduğu bu eserlerden bugün de yararlanmak mümkündür. 1766 yılında Bosna’ya giderek burada iki yıl kalan Ahıskavi, daha sonra hacca gidip dönüşünde İstanbul’a uğramış ve Ayasofya medresesinde müderris olmuştur.
 

Cahit Baltacı, Abdullah Ahıskavi, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, cilt 1, 1998